Томас Сејфрид, професор по биологија на колеџот во Бостон, изгради кариера истражувајќи го ракот од метаболичка перспектива. Студирал на Универзитетот во Нова Англија, магистрирал по генетика на Државниот универзитет во Илиноис и докторат по генетика и биохемија на Универзитетот во Илиноис. Потоа работел на Медицинскиот факултет на Универзитетот Јеил, каде што бил и доцент по неврологија. Неговата работа се фокусира на разбирање на потеклото, развојот и лекувањето на ракот.

Тој е познат по тоа што се залага за поинаков поглед на ракот од вообичаениот. Наместо да го гледа исклучиво како генетска болест предизвикана од мутации, тој тврди дека е првенствено метаболичко нарушување или проблем во начинот на кој клетките произведуваат енергија.

Неговата теорија се потпира на Warburgov ефект – феномен според кој клетките на ракот преферираат ферментација на гликозата дури и кога имаат доволно кислород. Сејфрид дополнително ја развива оваа идеја тврдејќи дека клуч на проблемот се оштетените митохондрии, поради што клетките се префрлаат на алтернативни извори на енергија како што се гликоза и глутамин.

Голема студија од 2026 година покажала дека инсулинската резистенција е поврзана со поголем ризик од неколку видови рак, што дополнително ја поддржува тезата дека метаболичките нарушувања може да играат клучна улога во развојот на болеста.

Студија на глувци доведе до неверојатни откритија

Во соработка со Applied Biological Materials, развиени се две туморски клеточни линии кај глувци – VM-M3 и VM-NM1 – кои се користат за истражување на метастази. Овие клетки покажуваат висока агресивност и способност да се шират на различни органи, што ги прави корисен модел за проучување на однесувањето на туморот и тестирање на нови терапии, пишува ABM good.

Истражувањата покажуваат дека овие клетки се силно зависни од гликоза и глутамин, што ги прави погодни за проучување на метаболички пристап кон лекување на ракот. Тимот на Сејфрид ги користел во студии кои комбинираат исхрана и лекови за да влијаат на растот и ширењето на туморите.
Неговата работа, исто така, ја истакнува важноста на митохондријалната дисфункција во развојот на ракот – кога клетките не можат нормално да произведуваат енергија, тие се свртуваат кон алтернативни извори како што се ферментација на гликоза и глутамин. Токму оваа зависност отвора можност за нови терапии кои се насочени кон „горивото“ на туморските клетки.

Покрај научната работа, Сејфрид е автор на повеќе од 200 трудови и книгата „Ракот како метаболичко заболување“, а неговото истражување често се презентира во медиумите и документарците. Неговата цел е да ја поврзе науката и практиката за подобрување на резултатите кај пациентите.

Критика на конвенционалното лекување
Сејфрид е отворен критичар на конвенционалното лекување на ракот, кој често се сведува на три пристапи: хирургија, хемотерапија и зрачење. Според него, ваквите методи често се исклучително токсични, а нивната ефикасност не е секогаш пропорционална на ризикот.

Податоците од истражувањата покажуваат дека смртноста во рок од 30 дена по хемотерапијата може да достигне околу 7%, додека во комбинација со имунотерапија може да биде значително поголема. Исто така, некои претходни истражувања сугерираат дека хемотерапијата придонесува за релативно мало зголемување на петгодишниот процент на преживување.

Тој истакнува:

– Ракот е единствената болест каде што ги труеме и озрачуваме луѓето за да ги излечиме – тоа нема смисла. Слични резултати може да се постигнат со намалување на гликозата и глутаминот, но без таква токсичност.

Во неговиот модел, клетките на ракот се всушност нормални клетки кои ја изгубиле контролата поради оштетување на енергетскиот систем, или митохондриите.

Исхрана и рак: поважни отколку што мислиме

По дијагнозата на рак, пациентите често прашуваат што треба да јадат. Одговорот што го добиваат може да биде многу општ – дека исхраната не е клучна. Но, сè поголем број експерти веруваат дека ова е погрешен пристап.

Храната не е само извор на калории, туку и биолошка информација што може да влијае на развојот или сузбивањето на болеста. Со други зборови, исхраната може да игра клучна улога во терапијата.

„Изгладување“ на ракот како стратегија

Според овој пристап, клетките на ракот во голема мера зависат од гликозата и глутаминот. Ако овие извори на енергија се ограничени, нивниот раст може да се забави или запре.

Еден начин да се направи ова е со кетогена диета – исхрана со многу малку јаглехидрати и повеќе здрави масти. Оваа диета го поттикнува телото да произведува кетони, кои здравите клетки можат да ги користат за енергија, додека клетките на ракот не можат ефикасно да ги искористат.

Сејфрид тврди:

„Туморските клетки не можат да преживеат без гликоза и глутамин, особено кога нормалните клетки се хранат со кетони.“

Пост и ограничување на калориите

Покрај диетата, постот исто така игра важна улога. Краткорочното постење (на пр. 3-5 дена) може да го забрза влегувањето во состојба на кетоза. Алтернатива е повременото постење, каде што оброците се консумираат во ограничен временски период во текот на денот.

Некои истражувања сугерираат дека постењето може да ја зголеми ефикасноста на терапиите и да го отежни растот на туморите.

‘Press-pulse‘ терапија

Сејфрид и неговиот тим развија пристап кој комбинира:

• кетогена диета
• лекови што блокираат глутамин
• управување со стресот.

Целта е да се намали достапноста на „гориво“ за клетките на ракот, со што тие ќе се ослабат. Посебен акцент се става и на психолошката состојба на пациентот, бидејќи стресот може да го зголеми нивото на шеќер во крвта и да го поттикне растот на туморот, пишува One day md.

Практични примери

Во преглед од 2024 година објавен во „Current Problems in Cardiology“ (Тековни проблеми во кардиологијата), истражувачите ги анализирале здравствените ефекти поврзани со кетогената диета, со посебен фокус на нејзините недостатоци. Тие заклучиле дека таквата диета „не ги исполнува критериумите за здрава исхрана“.

Иако е докажано дека кетогената диета може да помогне во губењето на тежината, што може да има позитивен ефект врз здравјето, долгорочното придржување кон таков режим може да претставува ризик. Прегледот наведува студија во која две групи дебели луѓе биле на различни диети – едната на балансирана исхрана, а другата на кето диета. Резултатите покажале „дека немало значајна разлика во индексот на телесна маса (ИТМ) помеѓу групите. Исто така, кетогената диета довела до значително губење на чиста мускулна маса“.

Вашите митохондрии користат јаглехидрати и кислород за производство на енергија. На повеќето возрасни им се потребни околу 250 грама целни јаглехидрати дневно, а повеќе ако се физички активни. Ако сте под хроничен стрес или со години го ограничувате внесот на јаглехидрати, вашиот метаболизам веројатно се забавил. Се препорачува постепено да го зголемувате внесот преку цело овошје и бел ориз, а потоа преку скробен зеленчук или интегрални житарки.

Постојат и недостатоци

Според Џозеф Меркол, кој ја испробал оваа теорија, постојат и недостатоци.

„Денес, се согласувам со неговата теорија сè додека тој не тврди дека кетогената или диетата со малку јаглехидрати е решение за лекување и спречување на рак.“

Тој вели дека со години ги следел препораките на експерти како Томас Сејфрид и практикувал диета со многу малку јаглехидрати за да го оптимизира здравјето.

„Во тој период, го напишав бестселерот „Масти за гориво“ и силно се залагав за кето диетата и постот. Целосно ја прифатив идејата дека јаглехидратите треба да се избегнуваат по секоја цена, па затоа консумирав помалку од 100 грама дневно – честопати дури и под 50 грама.“

Сепак, како што вели тој, овој пристап не му донел добри резултати. Промената се случила кога бил запознаен со биоенергетскиот пристап на Реј Пит.

„Тогаш почнав да ги разбирам сериозните метаболички ризици од диетата со малку јаглехидрати.“

После тоа, тој значително го зголемил внесот на јаглехидрати.

„Сега консумирам околу 500 грама јаглехидрати дневно, претежно преку ориз и зрело овошје.“

Преку неговото проучување на биоенергетскиот модел, тој дошол до заклучок дека многу болести, вклучително и ракот, произлегуваат од нарушена митохондријална функција и недостаток на клеточна енергија, One day md.

Тој, исто така, истакнува дека забележал вообичаени проблеми кај застапниците на диети со низок внес на јаглехидрати – покачени нивоа на гликоза на гладно и ниски нивоа на тестостерон. Кога почнал да препорачува поголем внес на јаглехидрати (најмалку 200 г дневно), наишол на силен отпор.

„Многумина беа толку убедени во своите ставови што не беа подготвени да дискутираат за доказите.“

Тој додава дека верувањето дека на телото не му се потребни јаглехидрати бидејќи може само да ги произведува е делумно точно, но во суштина погрешно протолкувано.

Тој, исто така, предупредува на можни последици:

„Таквата рестриктивна диета може да доведе до сериозни метаболички проблеми, па дури и да го зголеми ризикот од предвремена смрт.“

ВАЖНО: Затоа, пред да направите какви било промени во вашата исхрана и нов режим на исхрана, консултирајте се со искусен специјалист, нутриционист и не пробувајте различни методи сами. Сепак, не плашете се да побарате второ медицинско и стручно мислење, бидејќи вашето здравје е најважно.

Руколата (Eruca sativa), припаѓа на истото семејство како брокулата и прокељот. Она што ја прави особено интересна во современата медицина е фактот дека може да биде моќен сојузник во превенцијата од хронични заболувања, вклучително и малигни.

Руколата е исклучително хранлива: Многу витамини и минерали, малку калории

Порција од околу 40 г свежа рукола содржи приближно:
10 калории
1,5 г јаглехидрати
0,6 г влакна
0,3 г протеини
43,6 мцг витамин К (36 проценти од дневните потреби)
38,8 мцг фолна киселина (10 проценти)
витамин Ц, витамин А, калциум, магнезиум и железо.
Токму оваа комбинација ја прави руколата функционална храна, која може да биде повеќе од само извор на енергија.

Антиканцероген потенцијал на руколата

Една од најважните, но сепак недоволно познати придобивки од руколата е нејзиниот потенцијал во превенцијата од рак. Сепак, некои студии даваат оптимистички резултати.

Руколата содржи соединенија познати како глукозинолати, кои за време на варењето се претвораат во изотиоцијанати, биоактивни супстанции со докажани антиканцерогени ефекти.

Овие супстанции може да бидат корисни бидејќи ги неутрализираат слободните радикали, го намалуваат оксидативниот стрес, го забавуваат растот на туморските клетки и можат да помогнат во спречувањето на оштетување на ДНК. Особено е важно што руколата содржи сулфорафан и еруцин – соединенија кои се поврзани со намален ризик од рак на дебелото црево, белите дробови, дојката, простатата и хранопроводот.

Интересно е што истражувањата исто така покажуваат дека редовното внесување сиров зеленчук од оваа група може да биде поврзано со помал ризик од развој на малигни заболувања.

Најважните познати здравствени придобивки од руколата

1. Може да го заштити мозокот

Екстракт од семето на рукола покажало невропротективни својства. Ова значи дека може да помогне во намалувањето на воспалението во мозокот, кое е поврзано со невродегенеративни заболувања.

2. Потенцијален моќен сојузник за здравјето на очите

Руколата е богата со лутеин и зеаксантин – каротеноиди кои ја штитат мрежницата на окото и можат да помогнат во спречувањето на макуларна дегенерација.

3. Го поддржува здравјето на срцето

Благодарение на своите антиинфламаторни својства, руколата може да помогне во намалувањето на холестеролот, подобрувањето на циркулацијата и намалувањето на ризикот од срцев и мозочен удар.

4. Може да биде важна за здравјето на коските

Високата содржина на витамин К ја прави руколата важна за зајакнување на коските, спречување на остеопороза и правилно згрутчување на крвта.

5. Ефикасна поддршка за губење на тежината

Руколата е идеална за контрола на тежината бидејќи е нискокалорична, богата со растителни влакна и дава чувство на ситост. Во исто време, таа го снабдува телото со важни микронутриенти.

6. Може да биде корисна за варењето

Руколата може да биде алкална храна која помага во одржувањето на оптимална pH рамнотежа во телото, што е важно за здрав дигестивен систем.

7. Сојузник во превенцијата на дијабетес

Екстрактите од семки од рукола покажаа потенцијал во регулирањето на нивото на шеќер во крвта и подобрувањето на чувствителноста на инсулин.

8. Придобивки за здравјето на кожата

Благодарение на своите антиоксиданти, руколата може да го забави стареењето на кожата, да го намали воспалението и да помогне кај состојби како што се егзема и псоријаза.

9. Дали бремените жени можат да ја јадат?

Руколата е добар извор на фолна киселина, што е од суштинско значење за правилен развој на фетусот и спречување на вродени дефекти.

10. Може да биде природен афродизијак

Иако истражувањата се ограничени, традиционалната медицина ја поврзува руколата со подобрување на циркулацијата и либидото со векови.

Руколата во традиционалната медицина

Руколата се користи во традиционалната медицина уште многу одамна. Во медитеранската и блискоисточната медицина, нејзините семиња се особено ценети, а се користеле за подобрување на варењето на храната, лекување на проблеми со кожата и поддршка на плодноста.
Во кинеската медицина, зелените растенија како руколата се сметаат за важни за функцијата на црниот дроб и детоксикацијата на телото.

Уште од мали нозе, стоматолозите нè предупредуваат да го намалиме внесот на слатки и на засладени пијалаци за да спречиме кариес. Иако самиот шеќер не предизвикува директно кариес, тој ги храни бактериите во нашите усти, кои пак произведуваат киселини. Овие киселини, заедно со бактериите и честичките од храна, формираат леплив слој на плак што се лепи на површината на нашите заби. Со текот на времето, плакот може да ја еродира забната глеѓ и да доведе до кариес.

Секако, редовното миење на забите, користењето конец за заби и посетите на стоматолог се клучни за превенција, но плунката исто така игра важна улога. Таа постојано ги неутрализира киселините, ги мие остатоците од храна и помага при помали поправки на глеѓта.

Но, одеднаш, имаме неочекуван сојузник – индиските ореви. Нивното џвакање го стимулира зголеменото производство на плунка, која ги мие остатоците од храна и ги неутрализира киселините, а воедно нежно ги масира непцата и помага да се отстранат остатоците меѓу забите. Некои истражувања дури покажуваат дека соединенијата во индиските ореви можат да ги неутрализираат бактериите одговорни за расипување на забите.

Во 2014 година, научниците ги објавиле резултатите од студијата во списанието „Brazilian Research in Pediatric Dentistry and Integrated Clinic“ која покажала дека танините од кората од индиски ореви го запираат растот на штетните бактерии, ги спречуваат да се залепат на површините, па дури и ги уништуваат самите бактерии. Ефикасноста била споредена со хлорхексидин – честа состојка во течноста за плакнење уста – иако хлорхексидинот бил посилен, танините се покажале како многу добри.

Друга студија, објавена во американското списание за стоматологија, покажала дека консумирањето јаткасти плодови, вклучувајќи и индиски ореви или семки, ја враќа pH вредноста на поздрави вредности по само десет минути и ги намалува потенцијалните штети.

Незаситени масни киселини

Но, придобивките од индиските ореви не запираат само кај насмевката. Само 28 грама сирови јаткасти плодови содржат повеќе од шест грама мононезаситени и два грама полинезаситени масни киселини, кои помагаат во поддршката на здравјето на срцето. Олеинската киселина го намалува „лошиот“ LDL холестерол и го зголемува „добриот“ HDL. Редовното консумирање – четири или повеќе пати неделно – е поврзано со до 37 проценти помал ризик од срцеви заболувања.

Извор на важни минерали

Овие јаткасти плодови се одличен извор на железо, магнезиум, бакар и цинк. Магнезиумот и бакарот ги опуштаат нервите, спречуваат мигрена и грчеви, а исто така помагаат и во когнитивната функција. Магнезиумот ја подобрува чувствителноста на инсулин, што го намалува ризикот од дијабетес тип 2. Покрај тоа, само една шака содржи доволно лутеин за да го заштити видот од светлина и да го намали ризикот од макуларна дегенерација поврзана со возраста.

Иако не се комплетен извор на протеини, индиските ореви ги содржат сите есенцијални аминокиселини потребни за здравјето на мускулите и ткивата, а исто така се полни со моќни антиоксиданти кои можат да помогнат во спречувањето на ширењето на клетките на ракот.

Со 157 калории по шака, може да изгледаат богати со калории, но влакната и здравите масти ќе ве одржат сити и ќе ви помогнат да ја контролирате вашата тежина.

Со други зборови, следниот пат кога ќе посегнете по ужина, индиските ореви би можеле да бидат одличен избор. Сепак, оние со нетолеранција на хистамин треба да ја ограничат нивната потрошувачка.

Чичоката (Helianthus tuberosus L.) е високо рангирана на листата на здрава храна. Препознатлива е по големите жолти цветови и високото стебло, кое може да порасне и до три метри.

Содржи инулин

Посебно е по тоа што, за разлика од компирот, не содржи скроб туку инулин, заради што е особено препорачлив за дијабетичари. Инулинот има гликемиски индекс нула и е пробиотик кој го стимулира развојот на корисни бактерии во цревата.

Но, чичоката не е добра само за дијабетичари, се препорачува за сите кои се изложени на ризик од кардиоваскуларни заболувања. Во неугледниот корен на ова растение се крие вистинско богатство. Покрај тоа што помага при болести на крвта и крвните садови, алергии, артритис, ревматски заболувања …, има и силно антибактериско и антиоксидативно дејство.

Потекнува од Северна Америка и се одгледува низ целиот свет. Првично се одгледувало како градинарско растение. Има многу ниска калорична вредност (79 kcal на 100 g), содржи претежно јаглехидрати, малку протеини и незначителна количина на маснотии. Ги има речиси сите витамини од групата Б и малку витамин Ц. Исто така, содржи минерали како железо, калиум, калциум, фосфор и магнезиум, како и есенцијални амино киселини неопходни за телото.

Чичоките се најевтината здрава намирница која сѐ уште може да се најде по пазарите. Познати се и како диви компири или ерусалемски артичоки и заради јадливиот корен денеска се култивираат ширум светот.

Замена за компири

Чичоките не содржат скроб па се предвидува дека заради сѐ поголемиот број на луѓе со зголемена телесна тежина и дијабетичари, во иднина ќе станат замена за компирите.

Помагаат кај висок крвен притисок, покачено ниво на маснотии во крвта, кардиоваскуларни заболувања, анемија, остеопороза, посебно дијабетес и дебелина, а придонесуваат и за нивна превенција.

Кога се консумираат сирови, се одлични за чистење на организмот од токсини. Тие се познати и како афродизијак, го јакнат либидото, потенцијата и плодноста. Корисни се и во превенцијата и лекувањето на алергиите.

Ја намалува концентрацијата на канцерогени ензими па нивната улога е посебно значајна во превенција и лекување на малигните болести на цревата.

Она што е важно за дијабетичарите е дека со нивното разградување не доаѓа до пораст на нивото на шеќер во крвта (гликемиски индекс: 0).

Имаат висока содржина витамини (B-група, C, D, провитамин A – бета каротен) и минерали (калиум, фосфор, калциум, магнезиум, железо).

Исто така, чичоките се извор на есенцијални аминокиселини.

Може и сирово

Обично се сади во рана пролет, корените личат на ѓумбир, бојата варира од бледо кафеава, розова до бела. Може да се јаде сирова, а ако се обработува термички, може да се динста, вари, пече или пржи. Варена, печена или динстана, таа е замена за компирот, но се вари побрзо и е послатка од компирот.

Какаото најчесто го поврзуваме со детството кога уживавме да го пиеме за појадок или пред спиење. Сепак, за да зборуваме за здравствените придобивки од какаото, мора да се фокусираме на вистинското какао без додаден шеќер.

Органското какао и здравјето имаат многу заедничко. За почеток, да се вратиме назад во времето. Какаото било особено ценето во времето на ацтечкиот крал Монтезуме и бил пијалак на елитата.
Латинското име на какаото значи „храна на боговите“. Иако во тоа време немало научни истражувања за придобивките од какаото, неговата (здравствена) вредност била многу добро проценета.

Какао од плод до какао путер
Многу луѓе се изненадени кога ќе видат како изгледа какаото во неговата оригинална форма кога е свежо набрано од дрвјата. Тој е во облик на јајце, тежи околу половина килограм и е долг околу 30 цм. Кога ќе се отвори, какаото е всушност бело со до 60 семки.

Токму семките или зрната се користат за преработка на какаото, каде еден од најважните чекори е изборот на квалитетни зрна. Кога ќе се соберат и одберат најквалитетните зрна, следува процес на сушење со цел да се стимулира ферментацијата на природен начин, со помош на сонце и листови од банана.

Имено, зрната какао се оставаат на сонце покриени со листови банана. Се разбира, зрната треба да се исчистат од мембраната и другите потенцијални нечистотии. Следниот чекор е пржење, при што се развива познатиот вкус на чоколадо.

Потоа печените зрна се кршат со дробилка и се добива какао во прав. Потоа следи мелење на какао масата на толку мали честички што може да се екстрахира какао путерот и какао масата да остане во течна форма.

Така, на крајот се добиваат два производа за чоколадо и тоа какао маса и какао путер, при што првиот е во цврста, а вториот во течна форма. За да се произведе чоколадо, постои процес на кончирање и темперирање, а квалитетот на чоколадата зависи од должината на процесот на кончирање.

Самото какао се создава со мелење зрна какао кои поминале низ процесот на печење и одвојување на путерот од какао. Таквото чисто какао има горчлив вкус, а токму оваа горчина ни зборува за неговите здравствени придобивки.

Какао за здравје
Благодарение на антиинфламаторните и антиоксидантните состојки како што се флаванолите, какаото и здравјето се неразделни концепти. Меѓу другото, какаото:

го штити кардиоваскуларниот систем и срцето
ја подобрува активноста на мозокот
го намалува ЛДЛ холестеролот
го намалува крвниот притисок
го поттикнува зголемувањето на HDL холестеролот
помага во регулирање на шеќерот во крвта благодарение на минералот хром
богато е со магнезиум и железо.

Какаото како лек во народната медицина секако може да го носи тоа име, но имајте на ум дека не можеме да ѝ припишеме лековити својства на ниту една храна.

На пример, ако генерално се храниме лошо, но редовно консумираме какао, за жал, какаото не може да ги отстрани последиците од лошите навики во исхраната и начинот на живот.
Сепак, какаото без шеќер секако може да стане дел од урамнотежена исхрана и на тој начин да помогне во одржувањето на нашето здравје и спречување на болести поврзани со кардиоваскуларниот систем. Изберете здрав пијалак од какао направен од органско какао без шеќер.

За анемија, но во правилна форма

Покрај неговите својства против слободните радикали, какаото е одличен избор на храна за луѓето кои страдаат од недостаток на железо. Какаото за анемија е многу добар избор бидејќи содржи три пати повеќе железо од препорачаната количина во помалку од 30 грама.

Меѓутоа, за ефикасно користење на какаото за крвната слика, избегнувајте го во комбинација со млеко и млечни производи. Имено, калциумот ја намалува апсорпцијата на железото, па иако сме навикнати да пиеме какао во комбинација со млеко, за да го зголемите железото, избегнувајте ги овие две состојки заедно.

Во тој случај, одговорот на прашањето како да се конзумира какао е да се пие на празен стомак во комбинација со вода или со некој растителен напиток како на пример, од овес, ориз или друг пијалак од растителна основа по ваш избор, но без додаден калциум.

Ако го пиете со вода, веројатно ќе треба да се навикнете на горчливиот вкус. Но, во тој случај додадете малку мед или засладувач по ваш избор. Ако не можете да пиете какао на празен стомак, тогаш пијте го помеѓу главните оброци.

Важно е да избегнувате кофеин и млечни производи најмалку еден час по конзумирање на какаото со цел да се зголеми железото. Исто така, железото подобро се апсорбира на празен стомак. Добрата вест е дека какаото содржи витамин Ц, кој помага во апсорпцијата на железото.

За учење и подобро расположение

Понатаму, сигурно ве советувале да јадете чоколадо додека сте учеле. Секако, предност во овој случај треба да се даде на темното чоколадо богато со какао, поточно чоколадо со 70% или повеќе какао. Млечната чоколада, која првенствено содржи шеќер и на тој начин ја поместува содржината на какаото, може да има спротивен ефект.

Коцка или две темно чоколадо додека учите е одличен одмор од учењето, но и одличен метод за подобрување на активноста и концентрацијата на мозокот. Имено, какаото ја подобрува циркулацијата, што му овозможува на мозокот да добие подобар проток на крв и повеќе кислород. Освен тоа, магнезиумот делува и против замор, а какаото го содржи во поголеми количини.

Какаото е одлично и за подигнување на расположението бидејќи благотворно делува на хормоните на среќата. Покрај тоа, хормоните на среќата допамин и серотонин се природно присутни во какаото. Иако се охрабрува консумацијата на темно чоколадо, сепак треба да вклучите повеќе органско какао без шеќер во вашата исхрана.

Чоколадото е преработена намирница

Додека органското какао без шеќер е единствена состојка со релативно зачуван состав, чоколадото сепак е преработена намирница бидејќи поминува низ неколку чекори во процесот на производство и содржи други состојки.

Секоја храна што доаѓа со список на состојки на задната страна спаѓа во преработена храна, што често значи помал дел од хранливата вредност. Тоа не значи дека не треба да јадете темно чоколадо, но самото какао без шеќер е посебна намирница поштедена од прекумерна обработка.

На крајот на краиштата, какаото е богато со влакна и протеини, важни макронутриенти кои поголемиот дел од населението не ги консумира доволно.

Циметот се користи уште од дамнина не само како ароматичен зачин, туку и како состојка во некои лекови и додатоци во исхраната. Главниот носител на ефектите на циметот е цинамалдехидот – соединение одговорно за неговиот мирис, но и за голем дел од неговите биолошки ефекти.

Циметот е еден од најсилните природни антиоксиданти: На што влијаат неговите полифеноли?

Покрај тоа, циметот е богат со полифеноли кои ги неутрализираат слободните радикали, го намалуваат оксидативниот стрес и го забавуваат процесот на стареење на клетките. Благодарение на овие својства, циметот е еден од најсилните природни антиоксиданти во исхраната.

Влијание врз шеќерот во крвта и инсулинот

Една од најпознатите придобивки од циметот е неговиот ефект врз регулирањето на гликозата. Истражувањата покажуваат дека може да ја подобри чувствителноста на инсулин, да ги намали нивоата на шеќер на гладно и да го забави разградувањето на јаглехидратите во цревата.

Ова го прави корисен додаток во исхраната за луѓе со дијабетес тип 2 или инсулинска резистенција.

Поддршка за здравјето на срцето

Редовната, умерена консумација на цимет може да придонесе за:

намалување на LDL („лошиот“) холестерол
намалување на триглицеридите
малку намалување на крвниот притисок.
Заедно, овие ефекти го намалуваат ризикот од кардиоваскуларни заболувања.

Антивоспалителни и антимикробни ефекти

Циметот делува против хронично воспаление, кое е поврзано со бројни болести. Исто така, има природни антимикробни својства, од кои најважни се што го инхибира растот на бактерии како што е салмонелата, делува против одредени габи и може да придонесе за оралното здравје.

Дополнителни придобивки од циметот кои често се занемаруваат

Покрај неговите познати ефекти, циметот може да има и некои други придобивки. Како поддршка на мозокот, тој потенцијално ги штити невроните и може да игра улога во превенцијата од болести како што е Алцхајмеровата болест. Ова е потврдено од некои студии.

Го подобрува варењето со намалување на надуеноста и забрзување на цревната перисталтика. Исто така, може да помогне во регулирањето на гладот ​​и желбата за слатки. Состојките на циметот го поддржуваат имунитетот благодарение на нивните антиоксиданти и антиинфламаторни ефекти.

Поради неговиот благ термоген ефект, тој може да придонесе за метаболизмот и контролата на телесната тежина.

Колку цимет дневно е безбеден и корисен?

Според достапните истражувања, оптималната дневна количина е од 1 до 3 грама дневно (приближно ½ до 1 лажичка). Некои студии користеле повисоки дози (до 6 г), но се препорачува умерен внес за дневна употреба.

Дали е доволно да се додаде цимет во кафето?

Додавањето цимет во кафето може да биде добар почеток, но експертите предупредуваат дека количината што обично се додава (прстофат) е често премногу мала за да има посилни здравствени ефекти. За оптимални придобивки, потребно е редовно да се консумира и во малку поголема количина (на пр. ½ лажичка дневно).
Значи, циметот во кафето е потенцијално корисен за здравјето, но не е доволен како единствен извор. Подобро е да се комбинира со други оброци (овесна каша, смути, јогурт).

Кој цимет треба да го изберете и зошто е важна разликата?
Постојат два главни вида. Цејлонскиот цимет („вистински“) е побезбеден за секојдневна употреба. Циметот касија е почест, но содржи повеќе кумарин. Кумаринот во големи количини може да биде оптоварувачки за црниот дроб, па затоа се препорачува претпазливост при консумирање на касија цимет на долг рок.

Значи, циметот не е само зачин. Тој е функционална храна со широк спектар на потенцијални здравствени придобивки. Сепак, умереноста и изборот на вистинскиот вид се клучни. За повеќето луѓе, земањето мала количина цимет дневно може да биде едноставен и природен начин за поддршка на целокупното здравје, но не како замена за терапија, туку како корисен додаток за терапијата.

Многу луѓе доживуваат чувство на тежина во желудникот, надуеност и забавено варење секој ден, особено по поголеми оброци или промена во нивната вообичаена рутина. Иако ваквите симптоми се обично привремени, многумина посегнуваат по едноставни природни напитоци кои традиционално се користат за олеснување на варењето и враќање на чувството на рамнотежа во телото.

Вода, сол и лимон

Еден од најпознатите домашни лекови е топол напиток направен од вода, сол и лимон. Во народната пракса, се користи за стимулирање на празнењето на цревата и ублажување на надуеноста, а подготовката е многу едноставна. Во чаша вода обично се додава прстофат морска или хималајска сол и мала количина шеќер.

Смесата се загрева кратко, а откако ќе се тргне од оган, се додава сок од половина свеж лимон. Напитокот традиционално се пие топол, најчесто наутро пред првиот оброк.

Топлите течности можат да помогнат во опуштањето на дигестивниот систем, додека мала количина сол може да помогне во омекнувањето на столицата. Сокот од лимон дополнително го стимулира лачењето на дигестивните сокови и може да придонесе за чувство на полесно варење. Многу луѓе наведуваат дека комбинацијата од топлина, течност и блага киселост им помага со чувството на надуеност и тежина.

Бидете внимателни
Сепак, важно е да се нагласи дека не треба да се претерува со употреба на солта. Ваквите пијалоци не се наменети за долготрајна секојдневна употреба, туку за повремена, краткорочна поддршка по обилни оброци.

Луѓето кои мора да го ограничат внесот на сол или имаат здравствени состојби поврзани со крвниот притисок или бубрезите треба да бидат особено внимателни и да се консултираат со лекар пред употреба.

Во комбинација со доволен внес на течности, полесна исхрана и храна богата со растителни влакна, овој едноставен напиток може да биде дел од рутина што го поддржува варењето на храната. Меѓутоа, ако проблемите се повторуваат често, се интензивираат или траат долго време, се препорачува да побарате стручен совет.

Дали чувствувате болка и печење во желудникот веднаш по оброкот или среде ноќ?

Дали имате чести киселини, надуеност и мачнини?

Сето ова се можни симптоми на непријатен и болен чир на желудник.

Чирот на желудник е оштетување што се јавува на внатрешниот ѕид на желудникот или цревата.

Неговите симптоми можат да се влошат со зголемен стрес, јадење зачинета храна, кафе, алкохол итн. Иако најчесто не се причина за чирот, тие ги влошуваат неговите симптоми со дополнително производство на желудочна киселина.

Во дури 70 проценти од случаите, чирот на желудник е предизвикан од бактеријата Helicobacter pylori. Дознајте за одличен природен рецепт за олеснување и лекување на чир, како и други природни решенија за оваа непријатна болест.

При лекување на чир на желудник, важно е никогаш да не се прејадувате, бидејќи таквото оптоварување на дигестивниот систем само ја влошува состојбата.

Јадете неколку пати на ден, во помали порции. Избегнувајте зачинета храна, особено ако содржи кајенски или црн пипер. Иако ова се исклучително здрави зачини, не се препорачуваат за чир на желудник.

Важно е и да се намали бројот на лоши бактерии во дигестивниот систем и да се зголеми бројот на добри. За ова можат да ви помогнат пробиотиците..

Пробајте го овој народен рецепт, кој не е само лековит, туку е и неодоливо сладок!

Мед со ореви и суво овошје

Состојки:

500 г ореви
500 г суво грозје
500 г суви кајсии
1 лимон
500 г мед

Подготовка:

Измелете ги оревите, сувото грозје и сувите кајсии и додадете еден лимон со кора, без семки (важно е да е домашен, а не прскан). На крај, додадете мед. Земајте 1 лажица од оваа смеса половина час пред јадење, три пати на ден.

Добар лек за чир на желудник е и смесата што можете да ја направите од 500 г мед, 0,5 л маслиново масло и 2 лимони (или 50-100 мл јаболков оцет).

Чувајте ја оваа смеса во фрижидер и земајте 1 лажица половина час пред секој оброк (промешајте ја смесата со дрвена лажица пред секоја консумација). Консумирајте 5-6 ореви секој ден.

Можете да очекувате намалување на болката и непријатноста во рок од 4-5 дена од почетокот на земањето на смесата. После тоа, треба да направите пауза од еден месец.

Најдобри природни решенија за чир на желудник

1. Алое вера

Популарното алое вера не е само фантастичен лек за кожата, туку и за чир на желудник.

Истражувањата покажаа дека има сличен ефект како и лековите за чир. Со консумирање сок од алое вера, ќе ги балансирате pH вредностите во желудникот.

Оваа сукулентна билка ја инхибира и активноста на штетните бактерии H. pylori.

2. Мед

Иако често слушаме дека медот е „тежок за желудникот“, тој е одличен сојузник за чир, благодарение на неговите антиоксиданти.

Најдобро е да изберете сиров манука мед. Благодарение на неговите силни антимикробни својства, овој мед богат со антиоксиданти има најкорисен ефект врз чирот.

3. Ѓумбир

Овој егзотичен корен е одличен за ублажување на надуеност, гадење и болки во стомакот. Исто така, помага при запек и гастритис.

Во својата книга „Зелена аптека“, американскиот ботаничар Џејмс Дјук споменува дека ѓумбирот содржи дури 11 состојки кои се ефикасни против чир.

4. Лук

Благодарение на своите силни антимикробни и антибактериски својства, лукот е исто така одличен сојузник во борбата против инфекции, како и чир на желудник.

Тој е еден од најдобрите природни антибиотици.

5. Пробиотици

Пробиотиците како кефир, кимчи, комбуха итн. ќе помогнат да се зголеми бројот на добри бактерии во дигестивниот тракт и да се намали бројот на лоши.

6. Сок од зелка

Зелката е многу популарна како природен лек за чир. Содржи сулфур кој помага во обновувањето и заздравувањето на оштетувањето на желудочната слузница.

7. Овошје и зеленчук богати со бета-каротен

Бета-каротенот се претвора во витамин А во телото, што е од суштинско значење за здравјето и обновувањето на епителното ткиво во желудникот.

Каротеноидите најдобро се апсорбираат од варен зеленчук, како што се морковите. Изберете зеленчук и овошје со портокалова боја.

Оваа житарка може да го намали холестеролот и да го подобри варењето, покажале резултатите од клиничко испитување на Универзитетот во Бон објавено во списанието Nature Communications.

Според ова испитување, консумирањето овесна каша главно во текот на само два дена може значително да го намали холестеролот.

Студијата се фокусирала на луѓе со метаболички синдром, група состојби кои вклучуваат прекумерна тежина, висок крвен притисок, висок шеќер во крвта и абнормални нивоа на липиди во крвта. Учесниците следеле диета со ограничени калории што се состоела речиси целосно од овесна каша во текот на 48 часа.

Во споредба со контролната група која исто така ги намалила калориите, но не јадела овес, оние на диета базирана на овес забележале значително поголемо подобрување на нивото на холестерол. Намалувањето останало видливо дури и шест недели подоцна. Истражувачите исто така откриле дека диетата го променила балансот на бактериите во цревата. Супстанциите произведени од овие микроби се чини дека играат важна улога во здравствените придобивки поврзани со овесот.

Како овесот влијае на здравјето?

Овесот долго време се поврзува со метаболичкото здравје. На почетокот на 20 век, германскиот лекар Карл фон Норден користел овес за лекување на пациенти со дијабетес, при што информирал за силни резултати.

– Денес се достапни ефикасни лекови за лекување на пациенти со дијабетес. Како резултат на тоа, овој метод е речиси целосно запоставен во последните децении – објаснува Мари-Кристин Симон, помлада професорка на Институтот за исхрана и прехранбени науки на Универзитетот во Бон.

Волонтерите во новата студија немале дијабетес, но имале метаболички синдром, што го зголемува ризикот од развој на болеста. Оваа состојба е дефинирана со прекумерна тежина, висок крвен притисок, покачен шеќер во крвта и нарушувања на липидниот метаболизам.

– Сакавме да знаеме како посебната диета базирана на овес влијае на пациентите – вели Симон, која е исто така член на трансдисциплинарните истражувачки области „Живот и здравје“ и „Одржлива иднина“ на Универзитетот во Бон.

Овес за намалување на LDL холестеролот
За време на интензивната фаза, учесниците јаделе варена овесна каша три пати на ден и им било дозволено да додадат само мали количини овошје или зеленчук. Вкупно 32 жени и мажи ја завршиле дводневната интервенција базирана на овес. Секое лице консумирало 300 грама овесна каша дневно и приближно го преполовило вообичаениот внес на калории. Контролната група, исто така, ги намалила калориите, но не консумирала овес, објавува Science Daily.

Двете групи доживеале одредени придобивки од консумирањето помалку калории. Сепак, подобрувањата биле поголеми кај оние кои јаделе овес.

– Нивните нивоа на особено штетен LDL холестерол се намалиле за десет проценти, што е значително намалување, иако не е целосно споредливо со ефектот на современите лекови. Тие, исто така, изгубиле просечно два килограми тежина, а нивниот крвен притисок малку се намалил – нагласува Сајмон.

Намалувањето на LDL холестеролот е особено важно за здравјето на срцето. Кога нивоата на LDL се превисоки, холестеролот може да се насобира во ѕидовите на артериите, формирајќи плаки што ги стеснуваат крвните садови. Овие плаки можат да пукнат за време на физички напор, емоционален стрес или скокови на крвниот притисок. Настанатото згрутчување на крвта може целосно да го блокира протокот на крв или да патува до срцето или мозокот, предизвикувајќи срцев или мозочен удар.

Промени во цревниот микробиом поради овесот
За да разберат зошто овесот има ваков ефект, истражувачите го испитале цревниот микробиом.

– Успеавме да утврдиме дека јадењето овес го зголемува бројот на одредени бактерии во цревата – вели Линда Клумпен, главен автор на студијата.

Научниците сè повеќе сфаќаат дека цревните бактерии се клучни за начинот на кој телото ја обработува храната. Овие микроби произведуваат метаболички нуспроизводи кои ги негуваат цревните клетки и ја поддржуваат нивната нормална функција.

Некои од овие бактериски производи влегуваат и во крвотокот, каде што можат да влијаат на други органи. „На пример, успеавме да покажеме дека цревните бактерии произведуваат фенолни соединенија со разградување на овесот. Едно од нив, ферулинската киселина, веќе е покажано во студии на животни дека има позитивен ефект врз метаболизмот на холестеролот. Ова се чини дека е случај и со некои други бактериски метаболички производи – вели Клумпен.

Одредени микроби, исто така, помагаат во елиминирањето на аминокиселината хистидин. Без овој процес, телото може да го претвори хистидинот во соединение за кое се верува дека промовира инсулинска резистенција, што е обележје на дијабетес мелитус.

Улога на овесот во спречувањето на дијабетес
Ефектите врз намалувањето на холестеролот биле видливи шест недели по дводневната интервенција.

– Краткорочната исхрана базирана на овес во редовни интервали може да биде добро толериран начин за одржување на нивото на холестерол во нормални граници и спречување на дијабетес – вели Сајмон.

Сепак, придобивките биле најсилни кога овесот се консумирал во големи количини со ограничени калории. Во посебна шестнеделна фаза, учесниците јаделе 80 грама овесна каша дневно без дополнителни ограничувања во исхраната. Овој пристап довел само до скромни промени.

– Како следен чекор, сега можеме да разјасниме дали интензивната диета базирана на овес што се повторува на секои шест недели всушност има траен превентивен ефект – додава Сајмон.

Во студијата учествувале вкупно 68 лица. Во дводневната студија базирана на овес, 17 учесници во групата базирана на овес и 15 во контролната група ја завршиле студијата. Две лица во контролната група се повлекле од лични причини. Во шестнеделната интервенција, 17 учесници во секоја група ја завршиле студијата.

Лабораториските тимови не знаеле од кока група потекнуваат примероците.
Истражувачите ја утврдиле големината на групата од 17 лица по група врз основа на претходните интервенциски податоци. И краткорочните и долгорочните интервенции биле рандомизирани контролирани испитувања. Во овие „RCT“ студии, учесниците се случајно распределени во различни групи. Една група ја добива интервенцијата што се тестира, во овој случај овес, додека контролната група не.

Идеално би било учесниците да не знаат во која група се, што го намалува ефектот на плацебо. Во студиите за исхрана, целосно „заслепување“ често е тешко да се постигне бидејќи луѓето обично знаат што јадат, што е случај и овде. Сепак, лабораториските тимови што ги анализирале примероците од крв и столицата не знаеле од која група доаѓаат примероците. Истото важело и за мерењата на крвниот притисок и тежината, намалувајќи ја можноста очекувањата да влијаат на резултатите.

Пред да направат какви било промени во исхраната, истражувачите собрале примероци од крв и столица и ги мереле крвниот притисок, тежината, висината, обемот на половината и телесните масти. Следните проценки биле спроведени веднаш по дводневната фаза на овес и повторно по две, четири и шест недели. Истите мерења и собирање примероци биле повторувани секој пат. Групата што јадела овесна каша шест недели била подложена на идентични процедури за тестирање.

Примероците од крв биле анализирани за нивоа на LDL холестерол и за дихидроферулинска киселина, фенолно соединение за кое се смета дека го произведуваат корисни цревни бактерии. Примероците од столицата биле користени за да се идентификуваат бактериски видови со изолирање на 16S РНК, молекула единствена за бактериите што малку варира помеѓу видовите, слично на отпечаток од прст. Истражувачите, исто така, испитале кои метаболички нуспроизводи биле присутни.

Научниците ширум светот веќе неколку години се прашуваат дали екстрактот од корен од глуварче би можел да стане нов сојузник во борбата против ракот – или станува збор само за ветувачка лабораториска хипотеза.

Во изминатата деценија, екстрактот од корен од глуварче (Dandelion Root Extract – DRE) привлече големо внимание во научната заедница поради неговите потенцијални антиканцерогени својства. Ова лековито растение, кое многумина го сметаат за обичен плевел, се проучува како можен природен извор на соединенија што би можеле да влијаат врз растот на клетките на ракот.

Што покажуваат лабораториските студии

Неколку студии, меѓу кои и истражување од 2016 година на Универзитетот Виндзор во Канада, покажале дека екстрактот од корен од глуварче може да предизвика смрт на клетките на ракот во лабораториски услови. Во ова истражување, повеќе од 95 проценти од клетките на рак на дебелото црево биле уништени во рок од 48 часа, додека здравите клетки останале речиси непогодени.

Слични резултати биле забележани и кај други типови на рак, како леукемија, меланом, рак на панкреас и рак на простата. Научниците утврдиле дека екстрактот може да предизвика апоптоза – процес на програмирана клеточна смрт – и истовремено да го забави растот на туморските клетки.

Понови истражувања продолжуваат да ги испитуваат овие механизми. Студија објавена во 2024 година покажала дека соединенијата од коренот на глуварчето можат да влијаат на клетките на рак на дебелото црево, со што се намалува нивната способност за размножување.

Првите чекори надвор од лабораторијата

Покрај експериментите со клеточни култури, направени се и студии на животни. Кај лабораториски модели со тумори е забележано значително намалување на растот на туморот – во некои случаи и повеќе од 90 проценти.

Овие резултати го поттикнале интересот за клинички испитувања кај луѓето. Д-р Сијарам Пандеј, водечки истражувач на Универзитетот Виндзор, истакнува дека лабораториските резултати се охрабрувачки, но дека патот до медицинска примена е долг.

„Лабораториските истражувања се важен прв чекор, но само клиничките испитувања кај луѓето можат да ја потврдат ефикасноста и безбедноста“, нагласуваат научниците.

Каде е науката денес

И покрај големиот интерес, досега нема убедливи резултати од големи клинички испитувања кај луѓе. Некои истражувачки програми се соочиле со проблеми со финансирање и регрутирање учесници, па развојот на оваа линија на истражување оди бавно.

Затоа, и покрај позитивните лабораториски наоди, медицинските водичи и понатаму не го препорачуваат екстрактот од корен од глуварче како терапија против рак, бидејќи нема доволно клинички докази за неговата ефикасност кај пациенти.

Совет од лекарите: претпазливост пред ентузијазам

Експертите предупредуваат дека резултатите од лабораториски експерименти често не се пренесуваат директно во реалната медицинска пракса. Во историјата на медицината има многу супстанции што покажале силен ефект врз клетките во лабораторија, но подоцна не се покажале ефикасни кај луѓето.

Затоа лекарите силно апелираат пациентите да не ги прекинуваат стандардните онколошки терапии во корист на билни препарати без консултација со лекар.

Екстрактот од корен од глуварче е достапен како додаток во исхраната во продавници за здрава храна, но неговиот квалитет и концентрација можат значително да варираат. Можно е и да дојде до интеракција со други лекови или терапии.

Коренот од глуварче е интересна тема за научни истражувања и потенцијален извор на нови лековити соединенија. Но, и покрај охрабрувачките лабораториски резултати, тој засега останува предмет на истражување, а не докажан лек за рак.