Иновативната функционална намирница го спојува она најдоброто од медот и какаото
Може ли нуспроизвод од производството на чоколадо да стане нова функционална храна? Токму ова се обидоа да го истражат научниците кои го развија таканаречениот „чоколаден мед“ – иновативен производ создаден со комбинирање на мед и екстракт од лушпи од зрна од какао.
Лушпата од какао се создава за време на преработката на какаото и долго време се сметаше за отпад во производството на чоколадо, а и денес често се потценува. Сепак, тоа е дел од суровината што содржи голем број вредни биоактивни соединенија, вклучувајќи антиоксиданти и природни стимуланси како што е теобромин и мали количини кофеин. Токму овие соединенија експертите одлучија да ги искористат и да ги интегрираат во медот.
Процесот се спроведува со помош на ултразвучна технологија, која се смета за ефикасна и поеколошка алтернатива на некои класични методи на екстракција. Резултатот е производ кој ги комбинира природните својства на медот со дополнителни компоненти на какаото, што исто така обезбедува дополнителна здравствена вредност преку антиоксидантна активност и можна поддршка за кардиоваскуларното здравје.
Покрај потенцијалните здравствени придобивки, овој пристап има и поширока вредност бидејќи покажува како делови од суровините што често се отфрлаат можат да се трансформираат во нови прехранбени производи. Ова го намалува отпадот и поттикнува поодржлив пристап кон производството на храна.
Што всушност значи функционална храна?
Терминот функционална храна се однесува на храна која, покрај основните хранливи материи, содржи и компоненти што имаат дополнителни позитивни ефекти врз здравјето.
Функционалната храна може да биде во својата природна форма. На пример, овошјето, зеленчукот, мешунките или интегралните житарки природно содржат влакна, антиоксиданти и други биоактивни соединенија кои придонесуваат за здравјето на нашето тело и ум.
Некои од често споменуваните примери вклучуваат:
кефир, кој е поврзан со позитивни ефекти врз цревната микробиота и имунитетот
брокула, богата со соединенија кои покажуваат антиинфламаторни својства и можат да придонесат за намалување на ризикот од развој на рак
домати, кои содржат ликопен, моќен антиоксидант поврзан со разни заштитни ефекти
боровинки, познати по нивната висока содржина на полифеноли, кои имаат корисен ефект врз кардиоваскуларните и когнитивните функции
Од друга страна, постојат и производи кои се дополнително збогатени со одредени хранливи материи, како што се витамини, минерали, пробиотици или здрави масти.
Примерите вклучуваат:
млеко збогатено со витамин Д
житарки збогатени со калциум, железо и други микронутриенти
јогурти со додадени пробиотици
млека на растителна основа збогатени со витамини и минерали
Ваквите производи најчесто се користат за компензација на можни нутритивни дефицити, поддршка на растот и развојот, зајакнување на имунитетот и придонесување за долгорочна превенција на хронични заболувања.
Трендови во светот на функционалната храна
Интересот за функционалната храна силно расте во последниве години. Потрошувачите сè повеќе бараат производи кои, покрај тоа што ги задоволуваат основните нутритивни потреби, можат да имаат и дополнителни здравствени придобивки, под услов да се сепак вкусни.
Во моментов, фокусот е особено на производи поврзани со:
здравје на цревата, како што се ферментирани пијалаци, кефир, комбуха или производи со додадени пробиотици и диетални влакна
за енергија и ментално здравје, како што се разни производи со растителни екстракти како што се ашваганда и родиола или производи со додаден магнезиум
долгорочно зачувување на здравјето и виталноста, на пример, намирници богати со антиоксиданти како што се бобинки, какао или зелен чај, како и производи со колаген
храна со дополнителни протеини, како што се протеински јогурти, пијалаци или плочки
Колку се функционалните намирници навистина потребни?
Нутриционистката Доротеа Флегариќ вели: Како нутриционист, често нагласувам дека основата на здравата исхрана е разновидна и балансирана исхрана, со акцент на храна богата со хранливи материи како што се зеленчук, овошје, интегрални житарки, мешунки, јаткасти плодови и квалитетни извори на протеини.
Сепак, верувам дека развојот на функционална храна има многу позитивен потенцијал. Доколку веќе консумираме одредена храна, идејата дека таа може да обезбеди дополнителни здравствени придобивки може да биде интересен и корисен чекор напред. Иновативните производи како што е „чоколадниот мед“ можеби нема да ја променат нашата исхрана преку ноќ, но тие ја покажуваат насоката во која се развива модерната нутриционистичка наука.
Функционалната храна сигурно има свое место во исхраната, а многу од овие намирници веќе се дел од нашата секојдневна исхрана. Исто така, сè повеќе се нагласува дека не е важно само колку долго живееме, туку и квалитетот на тој живот. Затоа е важно да се има предвид целосната слика и да не се заборави дека основата на здравјето е холистичкиот модел на исхрана, а функционалната храна може да биде вреден додаток.