Додадете ја оваа магична состојка во лукот: Регулирајте ги шеќерот, крвниот притисок и холестеролот!

Постојат намирници кои се здрави сами по себе, а има и такви кои, кога се комбинираат, можат да обезбедат уште повеќе придобивки за телото. Лукот и спанаќот се еден таков пар.

Овие две едноставни и лесно достапни намирници се богати со витамини, минерали и растителни соединенија кои, според бројни студии, можат да помогнат во заштитата на срцето, регулирањето на шеќерот во крвта, намалувањето на хроничното воспаление, па дури и намалувањето на ризикот од одредени видови рак.

Добрата вест е дека не треба да ги јадете во големи количини – доволно е редовно да ги вклучувате во секојдневните оброци – на пример, во омлет, чорба, тестенини, рижото или салата.

Една од најголемите придобивки од оваа комбинација се однесува на здравјето на срцето и крвните садови. Лукот е предмет на бројни студии со децении поради неговиот ефект врз крвниот притисок. Студиите покажуваат дека додатоците со лук во исхраната можат да го намалат нивото на крвниот притисок кај луѓе со висок крвен притисок речиси исто толку ефикасно како и одредени лекови за хипертензија, а воедно го намалуваат ризикот од развој на срцеви заболувања до 40 проценти.

Спанаќот придонесува за истата цел, но на поинаков начин. Тој е богат со природни нитрати кои се претвораат во азотен оксид во телото, супстанца која ги шири крвните садови и помага во намалувањето на крвниот притисок. Затоа кардиолозите редовно го рангираат зелениот лиснат зеленчук меѓу најдобрите намирници за одржување на здравјето на срцето.

Покрај тоа што имаат корисен ефект врз крвниот притисок, овие две намирници можат да помогнат и во одржувањето на здрави нивоа на холестерол. Истражувањата покажуваат дека лукот може да го намали вкупниот холестерол и LDL, таканаречениот „лош“ холестерол, особено кај луѓе кои веќе имаат покачени нивоа. Досега, најмногу докази за спанаќот доаѓаат од студии на животни, кои исто така укажуваат на можен ефект на намалување на холестеролот, но потребни се дополнителни истражувања кај луѓето.

Друга област во која оваа комбинација би можела да биде корисна е регулирањето на шеќерот во крвта. Во неколку студии е докажано дека лукот може да ја намали гликозата на гладно и HbA1c, индикатор за просечно ниво на шеќер во крвта во последните два до три месеци. Се претпоставува дека ова ја подобрува чувствителноста на клетките на инсулин, хормон кој ги регулира нивоата на гликоза.

Спанаќот придонесува за ова благодарение на изобилството на диететски влакна. Влакната ја забавуваат апсорпцијата на шеќер од храната, помагаат во одржувањето на постабилни нивоа на гликоза по оброците и во исто време го поддржуваат здравјето на дигестивниот систем.

Можното заштитно дејство на овие намирници врз развојот на ракот, исто така, привлекува сè поголемо внимание. И лукот и спанаќот се богати со флавоноиди и други антиоксиданти кои ги штитат клетките од оксидативен стрес и оштетување на ДНК, еден од механизмите вклучени во развојот на малигни заболувања.

Претходните истражувања сугерираат дека редовната консумација на лук може да биде поврзана со помал ризик од развој на рак на дојка, желудник, дебело црево и кожа. Кога станува збор за спанаќот, некои студии покажаа дека варениот спанаќ може да помогне во намалувањето на ризикот од рак на простата, додека неколку студии покажуваат дека консумацијата на спанаќ неколку пати неделно може да има и заштитен ефект врз ракот на дојка. Сепак, научниците предупредуваат дека се потребни повеќе истражувања за да се потврдат овие асоцијации со сигурност.

Лукот и спанаќот се важен дел од антиинфламаторната диета, диета која е поврзана со помал ризик од многу хронични заболувања. Хроничното воспаление сега се смета за еден од факторите што придонесуваат за развој на атеросклероза, дијабетес тип 2, заболувања на бубрезите, дебелина и некои видови рак.

Клиничките студии покажаа дека лукот може да го намали воспалението поврзано со висок крвен притисок, дебелина и хронична болест на бубрезите. Од друга страна, соединенијата присутни во спанаќот и другиот зелен лиснат зеленчук помагаат во заштитата на ѕидовите на крвните садови од воспаление што на крајот може да доведе до развој на кардиоваскуларни заболувања.

Иако обете намирници се многу здрави, тие не се идеален избор за секого. Лукот може да предизвика лош здив, проблеми со варењето, гадење или алергиски реакции кај почувствителни луѓе. Во поголеми количини или во форма на додатоци во исхраната, може да ја зголеми склоноста кон крварење, па затоа на луѓето кои земаат лекови за разредување на крвта им се препорачува да бидат претпазливи и да се консултираат со лекар. Додатоците со лук во исхраната не се препорачуваат за време на бременост или доење без претходен медицински совет.

Спанаќот исто така не е целосно без ограничувања. Бидејќи содржи оксалати, луѓето склони кон камења во бубрезите треба да бидат внимателни во врска со количината што ја консумираат. Поради оксалатите, некои минерали како цинк и магнезиум може да се апсорбираат малку полошо. Како и другите лиснати зеленчуци, спанаќот може да биде контаминиран со бактерии ако не се измие правилно, па затоа секогаш треба темелно да се измие пред консумирање.

И покрај овие исклучоци, експертите се согласуваат дека за повеќето луѓе, редовното консумирање на разновиден зеленчук, меѓу кои лукот и спанаќот заземаат посебно место, е еден од наједноставните начини за одржување на долгорочно здравје. Бидејќи кога две нутритивни ѕвезди се на иста чинија, телото може да има уште поголема корист од нив отколку кога ги јадеме одделно.