Природен десерт на доцното лето: Зошто треба да ги јадеме додека им трае сезоната?

Фото: Unsplash
39

Свежите смокви имаат малку калории, а се богати со влакна и минерали – но со сувите треба да се внимава на количината

Крајот на летото тешко може да се замисли без свежи смокви. Освен што се природно слатки и вкусни, овие плодови имаат интересен нутритивен состав и се добар извор на растителни влакна, калиум, калциум, магнезиум, бакар и манган, како и помали количества витамин К. Содржат и различни растителни соединенија, меѓу кои фенолни киселини и флавоноиди.

Сезоната на свежите смокви не трае долго, а зрелите плодови се многу чувствителни и брзо го губат квалитетот по бербата. Зрелата смоква е мека, малку свиткана кон дршката и лесно се одвојува од гранката. Ако од дршката сè уште излегува многу млечен сок, најверојатно не е целосно зрела. Свежите смокви најдобро е да се јадат што поскоро и да се чуваат на ладно.

Слатки, ама не со премногу калории

Поради изразено слаткиот вкус, особено кога се целосно зрели, смоквите лесно оставаат впечаток дека се многу калорични. Но, свежата смоква содржи голем процент вода. Во 100 грама свежи смокви има приближно 74 калории, 2,9 грама растителни влакна и околу 16 грама природни шеќери.

Тоа значи дека шеќерот секако треба да се земе предвид во исхраната, но овде доаѓа заедно со вода, влакна и останатите хранливи состојки од овошјето, за разлика од слатките, колачите или засладените пијалаци.

Токму растителните влакна се една од причините поради кои смоквите одамна се поврзуваат со доброто варење. Тие го зголемуваат волуменот на цревната содржина и придонесуваат за нормална работа на дигестивниот систем, а можат да помогнат и за редовна столица кога исхраната е проследена со доволно течности.

Сувите смокви содржат значително повеќе влакна поради тоа што водата е отстранета – околу 9,8 грама на 100 грама, наспроти 2,9 грама кај свежите. Но, наглото зголемување на внесот на влакна кај луѓето кои не се навикнати на нив може да предизвика надуеност, гасови и непријатност. Затоа количината треба постепено да се зголемува, со доволен внес на вода.

Богати со минерали и полифеноли

Во 100 грама свежи смокви има околу 232 милиграми калиум, а присутни се и калциум, магнезиум, бакар, манган и витамин К. Калиумот е важен за нормалното функционирање на организмот и одржувањето на крвниот притисок.

Смоквите содржат и полифеноли – растителни соединенија меѓу кои се флавоноидите и различни фенолни киселини. Нивната количина зависи од сортата, зрелоста, бојата на плодот, условите во кои растел и начинот на обработка. Интересно е што кај некои потемни сорти кората може да содржи поголема концентрација и разновидност на полифеноли отколку внатрешноста на плодот.

Затоа, ако ви одговара текстурата, добро измиената свежа смоква не мора да се лупи.

Свежа или сува, не е исто

Иако и свежите и сувите смокви се хранливи, не треба да се гледаат како иста намирница. Во 100 грама свежи смокви има околу 74 калории, додека во истата количина суви смокви има околу 249 калории. Причината е едноставна – со сушењето се отстранува голем дел од водата, па во помала количина остануваат поконцентрирани шеќерите, енергијата, влакната и дел од минералите.

Сувите смокви не се лош избор – напротив, можат да бидат практична и хранлива намирница во текот на целата година. Но, токму поради концентрираната енергија и шеќери, кај нив е поважно да се внимава на големината на порцијата.

Додека трае сезоната, свежите смокви можат да се јадат со овесни снегулки, ореви, цимет и јогурт, но и во солени комбинации – со рукола, јаткасти плодови, сирење и малку балсамико. Зрела смоква пресечена на половина може да се послужи и врз интегрален леб.